จิตที่ไม่มีสติ เสวยอารมณ์ใดๆ จะผลิตสิ่งที่เรียกว่ากิเลส เมื่อสั่งสมมากเข้าๆ จนเป็นอาสวะหรือสิ่งที่ไหลออกจนเป็นพฤติกรรม ‘โมหะ’ อาสวะที่ทำให้กลัว มีโทษมากคลายช้า “เรากลัวสิ่งใด จะละความกลัวได้ ก็ต้องละในสิ่งนั้น” ‘ราคะ’ อาสวะที่ทำให้เกิดความหลง โทษน้อยคลายช้า ส่วน ‘โทสะ’ อาสวะที่ทำให้ขัดเคือง โทษมากคลายเร็ว อาสวะเหล่านี้ จะตัดจะแก้ได้ ต้องใช้ ‘ปัญญา’ เปรียบเหมือนความคมของมีด กำลังของ ‘สมาธิ’ คือมีดเล่มเล็กหรือใหญ่ เล็งลงไปให้ตรง นั่นคือสติ  

"อาสวะมันเหนียว ฟันทีเดียวไม่ขาด หรือขาดแล้วต่อใหม่ได้" เพราะเป็นพฤติกรรมที่สั่งสมมานาน จึงต้อง “พิจารณา” ซ้ำๆ ย้ำๆ ถึงกุศลและอกุศล ฟันลงไปฟาดลงไปให้ตรง พิจารณาต่อเนื่อง จะเกิดประโยชน์ขึ้นแน่นอน

Time Index

[05:05] หลักการ จิต ของคนเราจะไปตามอารมณ์ เหมือนกับลิง

[07:01] เมื่อ ‘จิต’ ไปเสวยอารมณ์ จะเกิดอาสวะขึ้นมา

[14:10] อาสวะมี 3 แบบ คือ ราคะ โทสะ โมหะ

[19:20] วิธีแก้ | กลัวตรงไหน ต้องแก้ตรงจุดนั้น

[29:19] ใช้สติ สมาธิ ปัญญา ละความกลัว

[30:19] ความกลัวมี 2 แบบ | กุศล อกุศล

[40:56] เมื่อมีสัมมาสติ จะทำให้เกิดสัมมาสมาธิ ได้

[45:34] การรู้ว่าเรามีปัญหา คือ มีสัมมาทิฐิ

[49:21] วิธีละ | ราคะ โมหะ โทสะ