นิพพานเป็นความดับ จะเกิดสัญญาได้ต้องเรียนรู้จากสิ่งที่พระพุทธเจ้าได้ทรงตรัสรู้แล้วนำมาโปรดสั่งสอน โดยการปฏิบัติตามทางคือ อริยมรรคมีองค์แปด จะทำให้สามารถระงับดับเป็นขั้นเป็นตอนได้ หากเกิดความสับสนให้กลับมาตามทางอริยมรรคมีองค์แปดเช่นเดิม ปฏิบัติให้ละเอียดมากยิ่งขึ้นเพื่อเป็นการสร้างความเข้าใจให้แจ่มแจ้งขึ้น ทำให้มองเห็นตามความเป็นจริง ควรต้องปฏิบัติให้บ่อยและสม่ำเสมอเพื่อให้เกิดความชำนาญ จนกระทั่งถึงจุดที่กิเลสไม่กลับกำเริบนั่นคือ อวิชชาหมดไป

คำสอนของพระพุทธเจ้าเป็นอนัตตา เพราะมีเหตุมีปัจจัย เป็นทางสายกลาง ไม่เป็นแบบสุดโต่งของความเห็นทั้งสองด้านคือ ความเห็นว่าสิ่งทั้งปวงมีอยู่(อัตถิตา) หรือความเห็นว่าสิ่งทั้งปวงไม่มีอยู่(นัตถิตา) ดังนั้นจึงต้องมีสัญญาซึ่งเกิดได้เพราะการเรียนรู้ อีกทั้งสัญญาและญาณจะเชื่อมกันได้ต้องอาศัยสมาธิ แต่สมาธิจะเกิดไม่ได้หากมีนิวรณ์ตัวสำคัญคือ วิจิกิจฉา

บางครั้งอาจมีความคิดแย้งขึ้นมาหรือวิจิกิจฉาเกิดขึ้น ทำให้อกุศลกรรมเกิดขึ้น รู้สึกไม่มั่นคง ไม่มั่นใจ ฟุ้งซ่าน มีนิวรณ์เกิดขึ้น และปล่อยวางไม่ได้

ความดีอยู่ที่ตัวเรา จึงควรรักษาศีลให้ดีเพราะศีลมีความละเอียดและมีค่ามากกว่าทาน ฟังธรรมอยู่เนืองนิตย์ รู้ประมาณในการบริโภค ประกอบอยู่ในธรรมอันเป็นเครื่องตื่น

เราสามารถกำจัดวิจิกิจฉาด้วยการมีความศรัทธาอย่างลงมั่น ไม่หวั่นไหว ในพุทโธ ธัมโม และสังโฆ ซึ่งศรัทธาจะทำให้เกิดความเพียร มีการทำจริง แน่วแน่จริง ทำให้จิตเป็นสมาธิ เห็นตามความเป็นจริง และเกิดเป็นปัญญาขึ้น เข้าสู่พระนิพพานได้ในที่สุด

Time index

[02:57] การปฏิบัติตามลำดับ

[08:25] คอร์สหลีกเร้นปฏิบัติธรรมที่วัดป่าดอนหายโศกของทุกปี จะจัดขึ้นสำหรับผู้หลีกเร้นเก่าเฉพาะในเดือนสิงหาคมเท่านั้น

[11:05] จำนวนประชากรในแต่ละภพ

[14:19] คาดว่าจะมีการเปลี่ยนแปลงไปในแต่ละช่วงเวลา ทั้งนี้ขึ้นกับความดีและความชั่วที่ได้กระทำลงไป

[20:17] โลหิตถือว่าเป็นทรัพย์หรือไม่ และจัดว่าเป็นโภคทรัพย์หรือไม่

[20:45] ร่างกายและส่วนประกอบต่างๆ เช่น หนัง เนื้อ กระดูก เอ็น ขนตา รวมเรียกว่า "รูปทรัพย์" ในส่วนของ "โภคทรัพย์" จะหมายถึง สิ่งต่างๆที่สามารถนำไปใช้ในทางอุปโภคและบริโภคได้ เช่น ข้าวเปลือก เรือกสวนไร่นา ทาส ทาสี เงินทอง กหาปณะ โลหะมีค่า เป็นต้น

[21:52] ในสมัยปัจจุบัน เราสามารถบริจาคโลหิตและขายได้ จึงสามารถนับว่าโลหิตเป็นโภคทรัพย์ได้อีกประเภทหนึ่ง

[22:04] การบริจาคโลหิตในแต่ละครั้ง ได้บุญมากน้อยต่างกันอย่างไร

[24:37] ในนิพพานจะมีสัญญามาก่อนญาณหรือไม่

[27:10] นิพพานเป็นความดับ

[33:10] อย่าให้มีทิฏฐิน้อมไปในการปฏิเสธทุกสิ่งทุกอย่าง

[39:37] ทำลายวิจิกิจฉาด้วย ความศรัทธาอย่างลงมั่น ไม่หวั่นไหว ในพุทโธ(ผู้สอน) ธัมโม(คำสอน) และสังโฆ(หมู่ผู้ปฏิบัติตาม)

[44:02] ธรรมะที่ช่วยกำจัดความเศร้าหมองของจิตใจ ที่เกิดจากพฤติกรรมของคนไม่เป็นโล้เป็นพาย

[51:04] การใช้ชีวิตให้ดีและมีความสุขที่สุดในทุกๆ วันของชีวิต

อ่าน "สุริยสูตร" พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๓ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๕ อังคุตตรนิกาย สัตตก-อัฏฐก-นวกนิบาต อ่าน "อัคคัญญสูตร" พระไตรปิฎก เล่มที่ ๑๑ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๓ ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค อ่าน "จักกวัตติสูตร" พระไตรปิฎก เล่มที่ ๑๑ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๓ ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค ฟัง "สัญญามาก่อนญาณ" ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ 05 กุมภาพันธ์ พ.ศ.2563