การฝึกปฏิบัติสมาธิเหมือนการทำอาหาร พระพุทธเจ้าอุปมาไว้ในสูทสูตร เปรียบเหมือนพ่อครัวที่ฉลาดรู้จักสังเกตเครื่องหมาย ก็จะได้รางวัลจากพระราชา คนทำสมาธิก็เช่นกัน รู้จักสังเกตเครื่องหมายคือนิมิตแห่งจิตของตนหรือไม่ ถ้าไม่รู้จักสังเกตนิมิตคือเครื่องหมายแห่งจิตของตนก็ลงเหวเลย เททิ้งได้เลย อาหารจานนั้นไม่อร่อย

ในที่นี้ให้สังเกตมาที่ลมหายใจ จดจ่อลงไป จะเห็นนิมิตมีหลายอย่างเหมือนรสชาดของต้มยำที่มีหลากหลายมีสติเป็นเกราะดั่งเต่าในกระดอง มีสติแต่ยังรับรู้ได้ แยกแยะให้ออก ทำไปให้ถึงความสงบบ่อยๆ ทำให้ชำนาญ และใช้ปัญญามองให้เห็นถึงความไม่เที่ยงของสมาธินั้น ให้เห็นนิมิตด้วยปัญญา จะทำความเย็นให้เกิดขึ้นได้

Time index

[01:37] เข้าใจทำด้วยการตั้งสติให้สังเกตุ ดั่งพ่อครัวที่ฉลาด

[04:16] สูทสูตร พ่อครัวผู้รู้จักสังเกตนิมิต

[09:58] การฝึกสมาธิเหมือนการทำอาหาร ความแตกต่างของพ่อครัว 2 คนอยู่ที่การสังเกตเครื่องหมายถ้าไม่รู้จักสังเกตเครื่องหมายอาหารจานนั้นก็เททิ้งได้ การทำสมาธิก็เช่นกัน

[22:38] พระราชาคือจิต ตัวเราคือพ่อครัว อาหารคือธรรมะ

[24:25] ทำธรรมะให้เป็นบริกรรม ธรรมะนี้คือมรรค8 จะสู่สัมมาสมาธิได้ต้องมีสัดส่วนที่เหมาะสม

[29:00] ในที่นี้ใช้ลมหายใจเป็นตัวสังเกต มีสติจดจ่อแต่รับรู้ได้ เหมือนเต่าสำรวมระวังด้วยกระดอง เราก็มีการสำรวมระวังด้วยสติและมีความเพียร

[36:22] ทำให้ถึงตรงจุดสงบได้บ่อยๆจนชำนาญ ให้เห็นนิมิตของความไม่เที่ยงในสิ่งที่ได้มา

[48:22] เห็นนิมิตได้ด้วยปัญญา


อ่าน "สูทสูตร" พระไตรปิฎกเล่มที่ ๑๙ พระสุตตันตปิฎกเล่มที่ ๑๑ สังยุตตนิกาย มหาวารวรรค

ฟัง "ฉลาดในนิมิต" ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ 5 มิถุนายน พ.ศ. 2561

ฟัง "พ่อครัวหัวป่าก์" ออกอากาศทาง FM106 เมื่อวันที่ 5 พฤษภาคม พ.ศ. 2558