วิธีการปฏิบัติอีกทางหนึ่งสำหรับคนที่จะเข้าฌานสมาธิในขั้นอรูปสัญญาสมาบัติสามารถฝึกเข้าด้วยการเจริญพรหมวิหาร 4หรืออัปปมัญญา 4ในแต่ละอย่างๆ คือเมตตา กรุณา มุทิตา และอุเบกขา ประกอบพร้อมกับการเจริญโพชฌงค์ทั้ง 7ในแต่ละอย่างๆ โดยมีสติและการใคร่ครวญธรรม เห็นสิ่งที่ปฏิกูลและไม่ปฏิกูล อาศัยกายวิเวก จิตตวิเวก อาศัยวิราคะ ความคลายกำหนัด อาศัยนิโรธ สังเกตเห็นความดับไปต่าง ๆ ที่อยู่ในจิต และน้อมไปเพื่อการสลัดคืน ไม่ก้าวลงไปในสิ่งอื่น ๆ อีก เมื่อทำให้ชำนาญ อินทรีย์มีความแก่กล้า จะทำให้เกิดการหลุดพ้นเป็นขั้น ๆ ได้

Time Index

[01.04]ปฏิบัติสมาธิด้วยการเจริญพรหมวิหาร 4

[15.13]ช่วงใต้ร่มโพธิบท

[18.24]อัปปมัญญา 4คือ การแผ่จิตที่เต็มไปด้วยเมตตา กรุณา มุทิตาและอุเบกขา อันกว้างขวางใหญ่หลวง ไม่มีเวร ไม่มีประมาณ ไม่มีพยาบาทกับสรรพสัตว์ทั้งหลายทั่วทุกทิศทุกทาง

[24.56]เมตตาสูตร

[36.43]เมื่อเจริญเมตตา จะมีสุภวิโมกข์เป็นที่สุดจบ ส่วนกรุณา มุทิตาและอุเบกขา จะมีอากาสนัญจายตนะ วิญญานัญจายตนะและอากิญจัญญายตนะเป็นที่สุดจบ (ตามลำดับ)

[38.04]วิธีเจริญพรหมวิหาร 4 ประกอบพร้อมโพชฌงค์ 7

[40.33]สิ่งที่ปฏิกูล/ไม่ปฏิกูล เพื่อละราคะโทสะ ทำให้ชำนาญ อินทรีย์จะมีความแก่กล้า

[42.06]การเจริญฯ ให้ถึงที่สุดของแต่ละองค์ อาศัยกายวิเวก จิตตวิเวก อาศัยวิราคะ อาศัยนิโรธ และน้อมไปเพื่อการสลัดคืน

[49.46]พรหมวิหาร 4หรืออัปปมัญญา 4เกี่ยวเนื่องกันไปกับโพชฌงค์ทั้ง 7ซึ่งเมื่อฝึกทำให้มาก ประกอบพร้อมกับการเห็นสิ่งที่ปฏิกูลไม่ปฏิกูลต่าง ๆ จะเริ่มเห็นโทษของส่ิงที่มีรูปได้ เมื่อศึกษาฝึกทำให้มีความละเอียดลึกซึ้ง จะมีสุภวิโมกข์และอรูปสัญญา 3 ขั้นเป็นที่สุดจบได้


อ่าน “เมตตสูตร พรหมวิหาร ๔” พระไตรปิฎกเล่มที่ ๑๙  พระสุตตันตปิฎกเล่มที่ ๑๑ [ฉบับมหาจุฬา] สังยุตตนิกาย มหาวารวรรค