สุขหรือทุกข์ ทำไมขึ้นอยู่กับสิ่งอื่น ตามอำนาจของสิ่งภายนอก ถ้าเรายึดถือสิ่งใดมาก ความยึดถือที่มีมาก จะทำให้เราทุกข์ความสามัคคี จะไม่ได้เห็นแก่สุขหรือทุกข์ แต่เห็นแก่ว่า “ต้องลงกันได้เข้ากันได้”คนที่มีธรรมะอยู่ในใจ สามารถที่จะเห็นแก่ประโยชน์ส่วนรวมได้มากกว่าประโยชน์ส่วนตน

การตั้งจิตที่จะให้เห็นแก่ประโยชน์ส่วนรวมได้ คือ ต้องละเรื่องของกามให้ได้ ซึ่งถ้าเรามีศีล สมาธิ ปัญญารักษาไว้ให้ดี จิตใจของเรา จะไม่เขวเป๋ไปในทางที่ไม่ดีนั้นได้ ต้องมีมรรค 8แทรกอยู่ตลอด คำพูดต้องเป็นสัมมาวาจา การคิดนึกให้เป็นสัมมาสังกัปปะ การกระทำให้เป็นสัมมาอาชีวะ สัมมากัมมันตะจะทำได้ต้องมีสติระลึกถึงความดีไว้ตลอด

Time Index

[00:33]นำปฏิบัติด้วยการระลึกถึงลมหายใจและแผ่เมตตา

[18:22]บริบทเรื่องการเมือง ทำอย่างไรในครอบครัวจะมีความสุข

[21:51]สามัคคีไม่ได้เพราะยึดถือ

[30:22]สัมมาวาจาพูดสิ่งที่เข้ากันลงกันได้

[33:55]สัมมาวายามะ สัมมาสติ สัมมาสังกัปปะ

[35:55]สติ ตัด ละ กำจัดความยึดถือ

[38:48]สามัคคีทำให้เกิดสันติภาพและสันติสุข

[42:01]ยึดถือที่มากทำให้สุดโต่งยึดถือที่ลดเพราะมรรคที่เจริญ

[46:00]ตั้งจิตที่จะละกาม

[48:05]เรื่องที่ต้องระวัง 2อย่าง คือ กิเลสกาม ตัณหาอวิชชา มันดักเราไว้ทุกทิศทุกทาง และทุกอย่างไม่ได้จีรังยั่งยืน แม้กระทั่งสิ่งที่คิดว่า “ดี”จะดีหรือไม่ดี ต้องอยู่ในเส้นทางของมรรค 8ต้องแล้วแต่สถานการณ์ แล้วแต่บริบทและองค์ประกอบที่เปลี่ยนแปลงไป


อ่าน "อปริหานิยธรรม" พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต)

อ่าน "สารณียธรรม 6" พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต)

ฟัง "ราชอปริหานิยธรรม" ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ 29 มกราคม พ.ศ. 2561

ฟัง “ป่าโคสิงคสาลวันเหตุแห่งความสามัคคี” ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ 9 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2561