รักษาศีล 5 จนมีความเป็นปกติในชีวิตแล้ว ยังต้องสมาทานศีลทุกวันหรือไม่

ธรรมะบทใด จะเป็นเหตุที่ทำให้สุขภาพดี อายุยืนและมีความสมปรารถนา

ปกิณกธรรม : ปฏิจจสมุปปบาทจากพระโอษฐ์ (ค. ว่าด้วย วัตถุประสงค์ ๖ เรื่อง) ปฏิจจสมุปบาท ทำให้อยู่เหนือความมีและความไม่มีของสิ่งทั้งปวง

- ตอบคำถามประจำสัปดาห์ -

 

คำถามคุณศิลา (Facebook fan page) :  รักษาศีล 5 จนมีความเป็นปกติในชีวิตแล้ว ยังต้องสมาทานศีลทุกวันหรือไม่

คำตอบ :หลักการที่พระพุทธเจ้าได้กำหนดให้ภิกษุนั้น คือต้องมีการทบทวนอยู่เรื่อย ส่วนจะต้องทบทวนด้วยความถี่เท่าไหร่ ให้พิจารณาตามความเหมาะสม ศีลเป็นข้อปฏิบัติทางกาย วาจา ไม่ได้มีข้อกำหนดเป็นตัวเลขใดๆ

ในส่วนของพระสงฆ์มีศีลอยู่ 3 ส่วน คือ ส่วนที่ 1 เป็นเบื้องต้นแห่งการประพฤติพรหมจรรย์ ส่วนที่ 2 เป็นอาภิสมาจาร ซึ่งจัดเป็นอธิศีล ศีลอันยิ่งหรือศีลขันธ์ ที่ผู้ประพฤติพรหมจรรย์ที่เป็นภิกษุทุกคน จะต้องทำการศึกษา ทบทวนให้ศีลของตัวเองบริสุทธิ์ดีขึ้น ซึ่งพระสงฆ์ไม่ได้จะมีการทบทวนศีลทั้งหมดของตนอยู่เป็นประจำทุกวัน เนื่องจากมีศีลมากเป็นพันๆ ข้อ แต่ในส่วนที่ 3 คือ ศีลปาฏิโมกข์นั้น พระพุทธเจ้ากำหนด/บัญญัติให้มีการสาธยาย แสดงอุเทศน์ให้กันฟัง ทุกๆ 15 วัน ทุกๆ กึ่งเดือน เป็นรายปักษ์ ซึ่งมีความยาวที่สามารถทบทวนศีลปาฏิโมกข์ให้จบได้ภายใน 1 ชั่วโมง

ทั้งนี้ คุณศิลาอาจจะเอาตรงนี้ไปเป็นเหตุในการทบทวน อาจจะไม่ได้ทบทวนทุกวัน แต่ให้มีการทบทวนว่าศีลของเรามีความละเอียดรอบคอบหรือไม่

นอกจากนี้ พระพุทธเจ้าให้เหล่าสาวก พิจารณาใคร่ครวญอยู่เนื่องๆ ว่า จะมีคนมาติเตียนด้วยเรื่องของศีลได้หรือไม่ เราติเตียนตัวเราเองด้วยเรื่องของศีลได้หรือไม่ เราอาจจะทำได้ดีแล้ว จุดไหนที่จะทำให้ละเอียดดีไปกว่านี้ มีหรือไม่ โดยอาจจะทบทวนใน 3 ส่วน คือ หนึ่ง ทบทวนตัวบทในเรื่องของศีล สอง ทบทวนในการปฏิบัติของเราว่ามันดีแล้วหรือไม่ และสาม สามารถจะพัฒนาให้มันดีขึ้นอีกได้หรือไม่

“ศีลเป็นพื้นฐานของทุกสิ่งทุกอย่าง สำคัญมากๆ ละเอียดแล้ว ก็ยังมีละเอียดอีก ที่ดีแล้ว ก็ยังมีที่ดีขึ้นไปอีก เปรียบไว้เหมือนกับพื้นดิน ที่ไม่ว่าจะสัตว์บกทุกชนิด จะช้าง จะม้า จะตัวเล็กจะตัวใหญ่ จะสำเร็จได้ด้วยอิริยาบถใดๆ ต้องอยู่บนพื้นดิน จะทำให้มีความก้าวหน้าในธรรมวินัยนี้ได้ ต้องอาศัยศีลเป็นพื้นฐาน”

 

คำถามคุณ Nuchnan (Facebook fan page) : ธรรมะบทใด จะเป็นเหตุที่ทำให้สุขภาพดี อายุยืนและมีความสมปรารถนา

คำตอบ : เหตุแห่งการให้มีอายุยืน คือ การไม่ฆ่าสัตว์ ทำชีวิตสัตว์ให้ตกล่วงไป ซึ่งแตกต่างจากการที่จะทำให้มีสุขภาพดี ซึ่งสุขภาพดีมีเหตุมาจากการไม่เบียดเบียนสัตว์ และความมีเมตตา กรุณา หวังความเจริญในบรรดาสัตว์ทั้งหลาย จะเป็นเหตุให้มีทั้งอายุยืนและสุขภาพดี โดยถ้าเกิดในชาติใหม่ ภพใหม่ ก็จะทำให้มีอายุยืน

ในส่วนของชาตินี้ ภพนี้ เหตุที่จะทำให้มีอายุสั้น ที่มาในอนายุสสสูตรที่ 1 (อ่านเพิ่มเติมในเรื่องที่เกี่ยวข้อง) คือ

ไม่เป็นผู้ทำความสบายให้กับตนเอง

ไม่รู้จักประมาณในที่สบาย

บริโภคสิ่งที่ย่อยได้ยาก

เป็นผู้เที่ยวในกาลอันไม่สมควร

ไม่ประพฤติเพียงดั่งพรหม

และในอนายุสสสูตรที่ 2 จะแตกต่างกันใน 2 ข้อท้ายที่เพิ่มจากอนายุสสสูตรที่ 1 คือ เป็นคนทุศีล และมีมิตรเลวทราม

ดังนั้น ถ้าเราอยากที่จะมีอายุยืน ก็ให้ปฏิบัติในสิ่งที่ตรงกันข้ามกับที่ปรากฏในอนายุสสสูตร ซึ่งเมื่อรวมสูตรที่ 1 และสูตรที่ 2 ก็จะรวมเป็น 7 ข้อ ถ้าเราปล่อยวางให้จิตใจมีความเย็น มีความวางเฉย ก็จะเป็นเหตุให้อายุยืน

นอกจากนี้ พระพุทธเจ้ายังตรัสไว้ในเรื่องของศรัทธา ศีล สุตตะ จาคะ ปัญญา

ศรัทธา คือ ความมั่นใจลงใจในการตรัสรู้ของพระพุทธเจ้า พระธรรมและพระสงฆ์

ศีล ซึ่งในส่วนของศีลของพระสงฆ์คือศีลปาฏิโมกข์ ให้สมาทานการปฏิบัติ เห็นโทษภัยแม้เพียงเล็กน้อยทั้งหลาย ส่วนฆราวาสก็คือศีล 5

สุตตะ คือ ให้มีการฟังธรรมอยู่เนืองนิจ ธรรมะเหล่าใดที่มีความงดงามในเบื้องต้น ท่ามกลาง ที่สุด บริสุทธิ์บริบูรณ์โดยสิ้นเชิง

จาคะ คือ การให้การบริจาค ไม่ตระหนี่ถี่เหนียว

ปัญญา คือ ในการที่ละ ในการที่จะวาง ให้เห็นความไม่เที่ยงในสิ่งต่างๆ ทั้งหลาย ทำจิตใจให้มีปัญญาอยู่อย่างเนื่องนิจ ซึ่งจะมาสอดคล้องกับเรื่องการทำวิปัสสนาญาณ

 

ทั้งหมดนี้ จะมารวมลงสอดคล้องกันอยู่ในมรรคแปด ซึ่งถ้าเราปฏิบัติตามมรรคแปดได้อย่างดี อะไรก็สำเร็จได้ คำว่าสำเร็จได้คือโดยควรแก่ฐานะ

อ่าน “อนายุสสสูตรที่ ๑” พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๒ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๔ อังคุตตรนิกาย ปัญจก-ฉักกนิบาต อ่าน “อนายุสสสูตรที่ ๒” พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๒ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๔ อังคุตตรนิกาย ปัญจก-ฉักกนิบาต อ่าน “จูฬกัมมวิภังคสูตร (๑๓๕)” พระไตรปิฎก เล่มที่ ๑๔ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๖ มัชฌิมนิกาย อุปริปัณณาสก์ อ่าน “โภชนสูตร” พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๑ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๓ อังคุตตรนิกาย จตุกกนิบาต อ่าน “โภชนาทานสูตร” พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๒ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๔ อังคุตตรนิกาย ปัญจก-ฉักกนิบาต อ่าน “อากังขสูตร” พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๔ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๖ อังคุตตรนิกาย ทสก-เอกาทสกนิบาต ฟัง “อริยมรรคก่อให้เกิดอายุ วรรณะ สิริ สุขะ พะละ” ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ 23 ตุลาคม พ.ศ. 2561 ฟัง “ศีลอันให้ผลอานิสงส์มาก” ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ 5 ตุลาคม พ.ศ. 2561 ฟัง “ความน่าอัศจรรย์ของพระพุทธเจ้า” ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ 17 สิงหาคม พ.ศ. 2561 ฟัง “กลิ่นศีลทวนลมได้” ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ 14 มีนาคม พ.ศ. 2561 ฟัง “อุโบสถประกอบด้วยองค์ 9” ออกอากาศทาง FM92.5 เมื่อวันที่ 1 มกราคม พ.ศ. 2561